หน้าแรก / ความรู้ / ชื่อต้น : รักใหญ่

ชื่อต้น : รักใหญ่

ประโยชน์ของรักใหญ่ :
1. น้ำยางสามารถนำมาใช้ทำน้ำมันเคลือบเงาได้ โดยน้ำยางใสเมื่อถูกอากาศจะเปลี่ยนเป็นสีดำและเป็นมัน การใช้ยางรักจากต้นรักใหญ่ทางภาคเหนือรู้จักกันมาช้านานแล้ว โดยนำมาใช้เป็นวัสดุสำคัญในงานศิลปกรรมเพื่อผลิตเครื่องรักประเภทต่างๆ (การลงพื้นหรือทาสิ่งต่างๆ เรียกว่า “ลงรัก”) ซึ่งเป็นงานประณีตศิลป์ที่เป็นมรดกทางวัฒนธรรมของไทย เช่น การนำใช้ทาไม้เครื่องเขินเพื่อลงลวดลาย, ทากระดาษกันน้ำซึม, ทาไม้รองพื้นสำหรับปิดทอง ที่เรียกว่า “ลงรัก ปิดทอง”, งานประดับมุก, งานเขียนลายรดน้ำ ฯลฯ
2. นอกจากนี้ยางไม้ยังใช้ทำงานฝีมือที่เรียกว่า เครื่องเขินและทาผ้า หรือเครื่องจักสานกันน้ำซึมได้ด้วย
3. เนื้อไม้ของต้นรักใหญ่มีเนื้อไม้เป็นสีแดงเข้ม มีริ้วสีแก่แทรก เป็นมันเลื่อม แต่เสี้ยนสน เนื้อไม้ค่อนข้างเหนียวละเอียด มีความแข็งแรงทดทาน ไสกบตบแต่งยาก แต่ชักเงาได้ดี สามารถใช้ทำบัวประกบฝาเครื่องเรือน เฟอร์นิเจอร์ เครื่องกลึง เครื่องมือทางการเกษตร เสา คาน ไม้อัด กระสวย รางปืน รางรถไฟ

สรรพคุณของรักใหญ่ :
1. เปลือกต้นใช้เข้ายาบำรุงกำลัง (เปลือกต้น)
2. ช่วยแก้มะเร็ง (ยาง)
3. เมล็ดใช้เป็นยาแก้ปากคอเปื่อย (เมล็ด)
4. เมล็ดและยางมีสรรพคุณช่วยแก้ปวดฟัน และยางยังใช้ผสมกับน้ำผึ้ง เป็นยารักษาโรคที่ปาก เอาสำลีชุลอุดฟันที่เป็นรูช่วยแก้ปวดได้ (ยาง,เมล็ด)
5. ช่วยแก้โรคในฟัน (เมล็ด)
6. ช่วยแก้ไข้เรื้อรัง (ต้น)
7. เปลือกรากมีรสเบื่อเมา มีสรรพคุณช่วยแก้โรคไอ (เปลือกราก)
8. เปลือกมีสรรพคุณช่วยขับเหงื่อ ทำให้อาเจียน (เปลือกต้น)
9. ตำรับยาพื้นบ้านอีสานจะใช้ลำต้นหรือรากรักใหญ่ ผสมกับลำต้นหรือรากมะค่าโมง นำมาต้มกับน้ำดื่มเป็นยาแก้อาเจียนเป็นเลือด (ลำต้นหรือราก)
10. เปลือกต้นใช้ต้มกับน้ำดื่มเป็นยาแก้บิด ท้องร่วง (เปลือกต้น)
11. ช่วยในการย่อยอาหาร (เมล็ด)
12. น้ำยางมีรสขมเอียน มีฤทธิ์เป็นยาถ่ายอย่างแรง (ยาง)
13. ช่วยแก้โรคท้องมาน (เปลือกราก)
14. ยางใช้ทำเป็นยาแก้พยาธิ (ยาง) เปลือกรากใช้แก้พยาธิลำไส้ (เปลือกราก) บ้างว่ารากเป็นยาขับพยาธิ ใช้รากเป็นยาพอกแก้พยาธิลำไส้ (ราก)
15. ช่วยแก้อาการปวดไส้เลื่อน แก้ไส้เลื่อนในกระเพาะปัสสาวะ (เมล็ด)
16. ช่วยแก้ริดสีดวง (เมล็ด) แก้ริดสีดวงทวาร (ยาง)
17. เปลือกต้นมีรสเมา ใช้ต้มกับน้ำดื่มเป็นยาแก้กามโรค (เปลือกต้น)
18. ยางใช้ทำเป็นยารักษาโรคตับ (ยาง) เปลือกรากมีสรรพคุณเป็นยาแก้โรคตับ (เปลือกราก)
19. ใบและรากใช้เป็นยาพอกแผล (ใบและราก)
20. ช่วยแก้คุดทะราด (เมล็ด)
21. เปลือกรากใช้รักษาโรคผิวหนัง (เปลือกราก) แก่นใช้ต้มกับน้ำอาบรักษาโรคผิวหนัง ผื่นคัน (แก่น) ส่วนยางใช้ผสมกับยางสลัดไดเป็นยารักษาโรคผิวหนัง ขี้กลาก และกัดเนื้อสด (ยาง)
22. เปลือกต้นใช้เป็นยารักษาโรคเรื้อน (เปลือกต้น)ส่วนยางก็นำมาทำเป็นยารักษาโรคเรื้อนได้เช่นกัน (ยาง)
23. เปลือกต้นหรือใบรักใหญ่ ใช้ผสมกับรากสะแอะหรือรากหนวดหม่อน, แก่นฝาง, เปลือกต้นหรือใบแจง, เปลือกต้นกันแสง, และต้นสังวาลย์พระอินทร์ทั้งต้น นำมาต้มกับน้ำดื่มเป็นยาแก้น้ำเหลืองเสีย มีแผลเปื่อยตามตัวของผู้ป่วยเอดส์ (เปลือกต้นหรือใบ)
24. ช่วยแก้อักเสบ (เมล็ด)
25. ช่วยแก้อาการปวดข้อเรื้อรัง (เปลือกต้น)
26. ใบช่วยแก้ส้นเท้าแตก (ใบ)
พิมพ์ QR Code